Ana Sayfa | Site Ağacı | Site Hakkında | Site İçi Arama | Bize Ulaşın  
Analitik Kimya
Anorganik Kimya
Fizikokimya
Polimer Kimyası
Organik Kimya
Genel Kimya
Enstrümental Kimya
Su ve Çevre Kimyası
Gıda Kimyası
Ambalaj Kimyası
Deney Öncesi Hazırlık
Gıda Analizleri
Yem Analizleri
Su Analizleri
Temizlik Mad. Analizleri
Çözünürleştirme

Pikrat testinde gördüğümüz gibi, normalde organik faza taşınamayacak olan bir anyonun taç eterler vasıtasıyla organik faza taşınmasıyla bazı reaksiyonların yapılabilmesi mümkün olmaktadır. Burada bir başka önemli husus, organik ortamda bu bileşikler solvatasyona uğramadığı için, sulu ortamda yapılamayacak reaksiyonların organik fazda yapılması da mümkün olmaktadır. Bu işi başaran, ama solvate olmamış iyonlara naked ion (çıplak iyon) adı verilmiştir. Sulu ortamda çözünürlüğü çok az olan bir esterin hidrolizi için bu yöntem denenmiş ve başarı sağlanmıştır. 2,4,6-trimetilbenzoik asit butil esterinin toluen içinde dibenzo-18-crown-6 varlığında KOH ile hidroliz edilmesi başarılmış ve karşılık gelen asit tuzu elde edilmiştir.

 

 

 


Çıplak iyonların olağan dışı reaksiyonlar yapabildiği gözlenmiştir. Örneğin,
b-pinen bileşiğinin disikloheksil-18-crown-6 ile organik faza çekilmiş KMnO4 ile yükseltgenmesi sonucunda 2,2-dimetil-3-(2-oksopropil)siklobutankarboksilli asit elde edilmiştir.

 


 

 

 

Normal şartlar altında, nitro gibi elektron çekici bir grup bulunmaksızın koparılamayacak olan aril kloro bileşiklerindeki klor, disikloheksil-18-crown-6 eşliğinde potasyum metilat ile koparılabilmiştir.

 






 

Faz transfer katalizörlerinin bazı hallerde inhibitör olarak da görev yaptığı anlaşılmıştır. Örneğin, lityum alüminyum hidrür ile yapılan indirgemelerde veya Cannizzaro reaksiyonunda ortamda taç eter veya kriptand mevcut ise bu reaksiyonların gerçekleşmediği anlaşılmıştır. Buradan, reaksiyon mekanizması hakkında tahminler yürütülerek reaksiyonların gelişiminde alkali metal iyonlarının yapılarla verdiği ara ürünlerin inhibe edildiği düşünülmektedir. Özellikle Cannizzaro reaksiyonunda, sodyum iyonunun iki molekülü uygun geometride tutması ve reaksiyona müsaade etmesi nedeniyle, bir tür kalıp etkisi bulunduğunu söyleyebiliriz.

 

  

 

Taç eterlerin çıplak iyon uygulamalarına bir örnek te, petrokimya sektöründe elde edilen uzun zincirli alkil halojenürlerin endüstriyel bir işlemle alkil nitriller üzerinden yağ asitlerine çevrilmesidir. Burada, temel faz katalizi kavramını bir örnekle pekiştirelim. Yukarıda bahsettiğimiz endüstriyel işlemde, uzun zincirli alkil halojenürle sodyum siyanür gibi bir bileşiğin temasa gelme ve dolayısıyla bir reaksiyonun meydana gelme olasılığı çok düşüktür. Bu nedenle çözünürlüğü daha iyi olan maddelere geçmek gereklidir. Bunlardan biri olan tetrabutilamonyum siyanür, yapısındaki butil grupları nedeniyle organik çözücülerde iyi çözünür. Sulu fazda tetrabutilamonyum bisülfat ile potasyum siyanürü reaksiyona soktuğumuzda ilgili siyanür bileşiğini elde ederiz. Bunun organik faza geçmesiyle istenilen reaksiyon gerçekleşmiş olur. Bir süre sonra, reaksiyon dengeye ulaşacak ve alkil nitril ile kuaterner siyanür bileşiği arasında fazlar arası geçiş başlayacaktır. Bu aşamada ortamdan bir madde alınıp denge alkil nitril yönüne kaydırılırsa yüksek verimle alkil nitril elde edilmiş olacaktır. Benzer bir yaklaşımı taç eter veya kriptand türünden bir bileşiğin kullanıldığı bir işlem için de düşünmek mümkündür.


 

4-Bromo-2-sikloheksenon bileşiği sulu ortamda baz ile muamele edilirse 2,4-sikloheksadienon ve onun tautomeri olan fenol meydana gelir. Ortamda fenol bulunması istenmiyorsa, ya da verimi düşürüyorsa, kinon yapısını bozmamak için reaksiyon alternatif olarak organik çözücü ortamında ve taç eter katalizörlüğünde yapılabilir. Bunun için potasyum asetat / 18-crown-6 önerilmiştir. Bu reaksiyon sonucunda 4-asetoksi-2-sikloheksenon elde edilir.

 

 

 

Çıplak iyon ile ilgili son bir örnek daha verelim. Kuvvetli bir yükseltgen olan süperoksit anyonu, 2-metilindol bileşiğini dimerik haline yükseltgeyebilir. Bunun için, potasyum süperoksit (KO2) bileşiğiyle indol türevini 18-crown-6 katalizörlüğünde buluşturmak yeterlidir.

 

 

Adobe Acrobat Reader Adobe Acrobat Reader


Belge Ziyaretçi Sayısı: 4859
Kitaplar
Tezler
Tez Arama
Sözlük
Yenilenen ORLAB katalogu için info@orlab.com.tr adresinden istekte bulunabilirsiniz.
Ayrıntılar




NMR kimyasalları hakkında herşey www.nmrkimyasallari.com
Ayrıntılar




LabSafe Laboratuvar ve İş Güvenliği Kataloğu
Ayrıntılar




Merck Laboratuvar El Kitabı II. baskısı çıktı.
Ayrıntılar




 
Son Eklenen Belge Tarihi: 07.08.2021 • Toplam Ziyaretçi Sayısı : 25052849
Her hakkı saklıdır © Kimyaevi
 
Orlab Merck