Ana Sayfa | Site Ağacı | Site Hakkında | Site İçi Arama | Bize Ulaşın  
Analitik Kimya
Anorganik Kimya
Fizikokimya
Polimer Kimyası
Organik Kimya
Genel Kimya
Enstrümental Kimya
Su ve Çevre Kimyası
Gıda Kimyası
Ambalaj Kimyası
Deney Öncesi Hazırlık
Gıda Analizleri
Yem Analizleri
Su Analizleri
Temizlik Mad. Analizleri
İyon Şiddeti ve Aktiflik Katsayısı

Tuzlar iyonik bağlı bir bileşiktir. Na+ ve Cl iyonlarının elektrostatik çekim kuvvetiyle birbirini çekmesinden dolayı NaCl tuzu oluşur NaCl’nin suda çözünme denklemi

NaCl --> Na+ + Cl şeklindedir. Buradaki suda çözünme olayı su dipollerinin iyonik kristal yüzeyindeki iyonları sarması ve onları dihidratlaştırması ile gerçekleşmektedir.


Birincisi, katının önce moleküllerarası çekim kuvvetlerini yenerek çözücü içersinde molekül veya iyonlarına ayrışması, ikinci ve sonraki olay da bu molekül veya iyonların çözücü molekülleri tarafından sarılarak çözünmenin tamamlanmasıdır. Çözücü moleküllerinin çözünen maddenin molekül veya iyonlarını sarması olayına genel olarak solvatasyon, eğer çözücü su ise hidratasyon adı verilir. Aşağıdaki şekilde a) bir şeker molekülü, b) NaCl iyonların hidratasyonu görülmektedir.

 

Kovalent bileşikler suda moleküler olarak çözünürler. Bu nedenle elektirik akımını iletmezler. Bu tür çözeltilere elektrolitik olmayan çözeltiler denir. İyonik bileşikler ise suda iyonlarına ayrışarak çözündüklerinden elektrik akımını iletirler ve elektrolitler adını alırlar. İyonik bileşiklerin iyonlaşma dereceleri farklıdır. Bunun sebebi de 1923 yılında PeterDebye-Erich Huckel tarafından iyonların birbirine olan etkileri ile açıklanmıştır.  İyonik etkileşimler nedeniyle iyonik konsantrasyonları daima gerçek değerinden azdır. Bu nedenle etkin iyon konsantrasyonu denilen aktivite kavramı tanımlanmışıtır.

Konsantrasyon ile aktiflik arasında bir bağlantı kurmak üzere aktiflik katsayısı kullanılır.

f =a/c

a: Aktivite

f: aktivite katsayısı

c: gerçek konsantrasyon

İdeal hale veya referans hale yaklaşıldıkça aktiflik katsayısı da 1 e yaklaşır. Aktiflik katsayısı ideal halden olan sapmanın bir ölçüsüdür.  f = 1 idael hal demektir.

Elektrolit olmayan maddelerin çözeltilerindeki aktiflik katsayısı

Yalnız, çözünmüşün nötr moleküllerini içeren ve 1 molardan daha seyreltik olan çözeltiler de genellikle f = 1’den sapma çok azdır. Bu sebebten dolayı bu tür çözeltilerde aktiflik , konsantrasyonuna eşit alınabilir.

Elektrolit olmayan maddelerin elektrolit içeren çözeltilerindeki aktiflik katsayısı

Elektrolik konsantrasyonunun nispeten küçük olduğu çözeltilerde elektrolit olmayan maddelerin aktiflik katsayıları yaklaşık 1’e eşit alınabilir. Örneğin CH3COOH molekülü için f değeri 1 molar NaCl çözeltisinde 1.16 ve 1 M NaCH3COO çözeltisinde 0,97 dir. Aktiflik katsayısının teorik hesabı mümkün değildir. 0.1 molardan küçük elektrolit olmayan madde konsantrasyonlarında ve 6 molardan küçük elektrolit konsantrasyonlarında aktiflik katsayısının hesabı için

log f = kµ ampirik bağıntısı kullanılabilinir.

µ = ½ ∑(zi2 ci)

µ= İyon şiddeti

zi= iyonun yükü

ci= iyonun konsantrasyonu

Aktiflik katsayısındaki iyon şiddeti ve k her iki madde cinsine bağlı olan ampirik bir büyüklüktür.

0.1 M  NaCl iyon şiddeti şu şekilde hesaplanır.  



Elektrolik Çözeltilerde aktiflik katsayısı


Bu tip çözeltilerde ideal halden sapmanın nedenleri

1) İyonlar arasındaki zayıf elektrostatik kuvvetler

2) İyon assosiyasyonu

3) İyon solvatasyonu dolayısıyla serbest çözücü moleküllerinin azalması

4) Çözücü molekülleri arasındaki ilişkinin bozulması ( sulu çözeltilerde su yapısının çözünen        tarafından bozunması)

5) Çözücü dielektrik sabitinin çözünmüş tarafından değiştirilmesi

6) kompleks veya disosiye olmamış bileşikler oluşumu

Bu faktörler göz önüne alınarak

25 C’ de µ< 0.1 olan sulu çözeltilerde iyonun aktiflik katsayısı

  -log fi  = (0.5 x zi2 x ) / (1+ )   şeklindedir.

µ< 0.01 olan sulu çözeltilerde ise  iyonun aktiflik katsayısı

-log fi  = (0.5 x zi2 x ) formülü ile hesaplanır.

Adobe Acrobat Reader Adobe Acrobat Reader


Belge Ziyaretçi Sayısı: 49754
Kitaplar
Tezler
Tez Arama
Sözlük
Yenilenen ORLAB katalogu için info@orlab.com.tr adresinden istekte bulunabilirsiniz.
Ayrıntılar




NMR kimyasalları hakkında herşey www.nmrkimyasallari.com
Ayrıntılar




LabSafe Laboratuvar ve İş Güvenliği Kataloğu
Ayrıntılar




Merck Laboratuvar El Kitabı II. baskısı çıktı.
Ayrıntılar




 
Son Eklenen Belge Tarihi: 07.08.2021 • Toplam Ziyaretçi Sayısı : 25031733
Her hakkı saklıdır © Kimyaevi
 
Orlab Merck